Jeszcze kilka lat temu diagnoza zakaźnego zapalenia otrzewnej u kota wiązała się z bardzo złym rokowaniem. Obecnie sytuacja wygląda zupełnie inaczej. Lek na FIP oparty na substancji GS-441524 jest stosowany w terapii przeciwwirusowej kotów, a opublikowane badania oraz współczesne zalecenia weterynaryjne pokazują, że odpowiednio prowadzona terapia może przynieść bardzo dobre rezultaty.
Dla właściciela kota najważniejsze pytania zazwyczaj pojawiają się jednak natychmiast po postawieniu diagnozy: jaki preparat stosuje się przy FIP, czym różnią się tabletki od zastrzyków, jak długo trwa terapia i po czym można poznać, że kot odpowiada na leczenie?
Wyjaśniamy najważniejsze kwestie.
Czy istnieje skuteczny lek na FIP?
Tak. Obecnie dostępne są terapie przeciwwirusowe, które całkowicie zmieniły rokowanie kotów chorujących na FIP.
Jedną z najlepiej poznanych substancji jest GS-441524 – analog nukleozydu hamujący proces namnażania kociego koronawirusa odpowiedzialnego za rozwój choroby.
Jeszcze niedawno zakaźne zapalenie otrzewnej kotów było uznawane za chorobę praktycznie nieuleczalną. Rozwój terapii przeciwwirusowych całkowicie zmienił jednak podejście do FIP.
Aktualne wytyczne European Advisory Board on Cat Diseases dotyczące FIP opisują doustny GS-441524 jako terapię pierwszego wyboru w leczeniu zakaźnego zapalenia otrzewnej kotów.
Jak działa lek na FIP GS-441524?
GS-441524 działa na proces replikacji wirusa.
FIP rozwija się w związku z zakażeniem kocim koronawirusem FCoV. Wirus potrzebuje mechanizmu pozwalającego mu tworzyć kolejne kopie własnego materiału genetycznego.
GS-441524 po przekształceniu do aktywnej formy ingeruje w ten proces, dzięki czemu namnażanie wirusa zostaje ograniczone.
Zmniejszenie aktywności wirusa pozwala organizmowi kota zacząć odzyskiwać kontrolę nad chorobą. Dlatego u zwierząt prawidłowo odpowiadających na terapię poprawa samopoczucia może nastąpić stosunkowo szybko.
Skuteczność GS-441524 była przedmiotem wielu badań naukowych. Jedno z pierwszych ważnych badań klinicznych dotyczących naturalnie występującego FIP można znaleźć w bazie PubMed – badanie skuteczności i bezpieczeństwa GS-441524.
Jakie objawy może mieć kot z FIP?
FIP może wyglądać bardzo różnie. Nie istnieje jeden zestaw symptomów występujących u każdego chorego zwierzęcia.
Do obserwowanych objawów mogą należeć:
- utrata apetytu,
- spadek masy ciała,
- apatia i osłabienie,
- gorączka,
- pogorszenie jakości sierści,
- powiększenie obrysu brzucha,
- obecność płynu w jamie brzusznej,
- problemy z oddychaniem przy obecności płynu w klatce piersiowej,
- zmiany w obrębie oczu,
- zaburzenia równowagi i inne objawy neurologiczne.
Objawy zależą między innymi od postaci choroby.
Wyróżnia się przede wszystkim FIP wysiękowy, określany często jako FIP mokry, oraz FIP bezwysiękowy, nazywany FIP suchym. Możliwe są również postacie oczne i neurologiczne.
Występowanie podobnych symptomów nie oznacza jednak automatycznie FIP. Rozpoznanie powinno zostać postawione przez lekarza weterynarii na podstawie obrazu klinicznego oraz odpowiednio dobranych badań.
Lek na FIP w tabletkach czy zastrzykach?
To jedno z najczęstszych pytań zadawanych przez opiekunów kotów rozpoczynających terapię.
GS-441524 może występować między innymi w preparatach doustnych oraz przeznaczonych do podania podskórnego.
Tabletki na FIP
Doustna forma terapii jest dla wielu właścicieli znacznie wygodniejsza.
Przy dłuższym leczeniu możliwość podawania preparatu w domu bez wykonywania codziennych wkłuć może ograniczyć stres zarówno kota, jak i jego opiekuna.
Tabletki są szczególnie wygodne w przypadku zwierząt, które dobrze przyjmują preparaty doustne. Ważne jest jednak upewnienie się, że kot przyjął całą przewidzianą ilość preparatu.
Na BeatFIP dostępne są tabletki na FIP zawierające GS-441524.
Zastrzyki stosowane przy FIP
Drugą możliwością jest podanie podskórne.
Pozwala ono ominąć przewód pokarmowy, jednak regularne wykonywanie zastrzyków może być bardziej stresujące dla zwierzęcia. Iniekcje mogą także powodować miejscowe reakcje w miejscu podania.
Współczesne zalecenia coraz częściej opisują doustny GS-441524 jako podstawową formę terapii, jeżeli stan kota pozwala na jego stosowanie.
Więcej informacji dotyczących aktualnego podejścia do terapii można znaleźć również w opracowaniu International Cat Care – aktualizacja leczenia FIP.
Jak szybko działa lek na FIP?
U wielu kotów odpowiedź na skuteczne leczenie przeciwwirusowe może być widoczna już w pierwszych dniach terapii.
Jedną z pierwszych zmian bywa powrót apetytu. Kot może zacząć ponownie interesować się jedzeniem, stawać się bardziej aktywny i chętniej reagować na otoczenie.
Można obserwować również:
- normalizację temperatury,
- zwiększenie aktywności,
- stopniowy przyrost masy ciała,
- poprawę wybranych parametrów badań krwi,
- zmniejszenie ilości płynu w jamach ciała przy FIP wysiękowym.
Tempo poprawy zależy jednak od stanu konkretnego kota i stopnia zaawansowania choroby.
Brak oczekiwanej reakcji na terapię lub pogorszenie stanu zwierzęcia powinny zostać skonsultowane z lekarzem weterynarii.
Jak długo trwa leczenie FIP?
Przez wiele lat najczęściej stosowanym punktem odniesienia było 84 dni terapii, czyli około 12 tygodni.
W ostatnich latach pojawiły się jednak dane naukowe wskazujące, że u odpowiednio dobranych pacjentów możliwe mogą być krótsze schematy.
W prospektywnym, randomizowanym badaniu porównano 42 oraz 84 dni doustnego leczenia GS-441524 u kotów z wysiękową postacią FIP. Koty, które ukończyły 42-dniową terapię, pozostawały w remisji w okresie obserwacji opisanym przez badaczy.
Pełną publikację można znaleźć tutaj: badanie 42 vs 84 dni terapii GS-441524 – PubMed.
Nie oznacza to jednak, że każdy przypadek FIP powinien być leczony przez taki sam okres.
Długość terapii zależy między innymi od:
- postaci choroby,
- reakcji kota na leczenie,
- wyników badań kontrolnych,
- występowania objawów neurologicznych lub ocznych,
- ogólnego stanu zwierzęcia.
Nie należy samodzielnie przerywać terapii tylko dlatego, że po kilku lub kilkunastu dniach kot wygląda znacznie lepiej.
Dlaczego trzeba ważyć kota podczas leczenia?
Kot rozpoczynający leczenie FIP często jest wychudzony i ma niższą masę ciała niż przed zachorowaniem.
Jeżeli terapia działa, apetyt może wrócić, a zwierzę zaczyna ponownie przybierać na wadze.
Regularne ważenie jest zatem jednym z ważnych elementów monitorowania terapii.
Sposób prowadzenia leczenia przeciwwirusowego uwzględnia masę ciała zwierzęcia, dlatego znacząca zmiana wagi powinna zostać omówiona z lekarzem prowadzącym.
Dobrym rozwiązaniem jest ważenie kota w regularnych odstępach i zapisywanie kolejnych wyników.
Czy lek na FIP stosuje się również przy FIP neurologicznym?
GS-441524 stosowany jest również w terapii bardziej złożonych postaci FIP, ale przypadki neurologiczne i oczne wymagają szczególnej uwagi.
Objawy neurologiczne mogą obejmować między innymi:
- problemy z chodzeniem,
- niezborność ruchową,
- zaburzenia równowagi,
- drżenia,
- zmiany zachowania,
- drgawki.
W przypadku postaci ocznej mogą występować zmiany dotyczące tęczówki, źrenicy, widzenia lub innych struktur oka.
Aktualne zalecenia International Cat Care wskazują, że przypadki neurologiczne i oczne mogą wymagać odmiennego sposobu prowadzenia terapii niż niepowikłane postacie choroby.
Dlatego sposób leczenia powinien zostać dobrany indywidualnie przez lekarza weterynarii.
Jak monitorować kota podczas terapii GS-441524?
Sam fakt, że kot ponownie je i zaczyna się bawić, jest bardzo dobrym sygnałem, ale nie powinien być jedynym kryterium oceny skuteczności leczenia.
W trakcie terapii lekarz może zalecić kontrolowanie między innymi:
- morfologii krwi,
- parametrów biochemicznych,
- bilirubiny,
- albumin i globulin,
- parametrów wątrobowych,
- parametrów nerkowych,
- masy ciała,
- zmian widocznych w badaniu USG.
Badania kontrolne pozwalają sprawdzić, czy poprawa widoczna w zachowaniu kota znajduje również odzwierciedlenie w funkcjonowaniu organizmu.
Aktualne wytyczne ABCD dotyczące leczenia FIP zawierają również informacje dotyczące monitorowania odpowiedzi na terapię.
Czy dodatni koronawirus oznacza, że kot potrzebuje leku na FIP?
Nie.
To bardzo ważne rozróżnienie.
Koci koronawirus FCoV występuje powszechnie w populacji kotów. Sam kontakt z wirusem lub dodatni wynik badania nie oznacza automatycznie, że zwierzę choruje na FIP.
Większość kotów mających kontakt z FCoV nie rozwija zakaźnego zapalenia otrzewnej.
Dlatego lek na FIP nie powinien być stosowany wyłącznie na podstawie dodatniego wyniku dotyczącego FCoV. Rozpoznanie wymaga oceny całego obrazu klinicznego.
Na co zwrócić uwagę przy preparacie zawierającym GS-441524?
W wielotygodniowej terapii znaczenie ma przede wszystkim możliwość regularnego podawania właściwie dobranego preparatu.
Warto zwrócić uwagę na:
- jasno określoną zawartość substancji czynnej,
- stężenie lub ilość GS-441524 w jednostce preparatu,
- formę podania,
- warunki przechowywania,
- czytelne oznaczenia produktu,
- dostępne warianty preparatu,
- możliwość zachowania ciągłości terapii.
Informacje o dostępnych produktach można znaleźć na stronie BeatFIP.
GS-441524 – tabletki stosowane podczas terapii FIP
Dla wielu opiekunów kota wygodnym rozwiązaniem jest terapia doustna.
Brak codziennych iniekcji może ułatwić prowadzenie wielotygodniowego leczenia, szczególnie u kotów źle tolerujących zastrzyki.
BeatFIP oferuje różne warianty preparatów doustnych zawierających GS-441524.
Sprawdź dostępne tabletki na FIP z GS-441524.
Sposób terapii, jej długość oraz ewentualne modyfikacje powinny być ustalane w porozumieniu z lekarzem weterynarii.
Najważniejsze informacje o leku na FIP
Pojawienie się skutecznych terapii przeciwwirusowych całkowicie zmieniło rokowanie kotów cierpiących na zakaźne zapalenie otrzewnej.
Lek na FIP zawierający GS-441524 działa poprzez ograniczenie namnażania wirusa i jest obecnie jedną z najlepiej przebadanych opcji stosowanych w terapii tej choroby.
Warto pamiętać, że:
- FIP jest obecnie chorobą, którą w wielu przypadkach można skutecznie leczyć,
- GS-441524 należy do najlepiej przebadanych substancji przeciwwirusowych stosowanych przy FIP,
- dostępne są różne formy preparatów,
- stan kota powinien być regularnie kontrolowany podczas terapii,
- masa ciała może istotnie zmieniać się podczas powrotu do zdrowia,
- przypadki neurologiczne i oczne wymagają szczególnego podejścia,
- nie należy samodzielnie kończyć terapii po pierwszej poprawie samopoczucia.
Jeżeli u Twojego kota podejrzewany jest FIP, najważniejszym krokiem jest szybka diagnostyka i konsultacja z lekarzem weterynarii.
Informacje o preparatach zawierających GS-441524 znajdziesz na stronie BeatFIP.
Źródła
- European Advisory Board on Cat Diseases – aktualne wytyczne dotyczące FIP
- International Cat Care – An Update on the Treatment of Feline Infectious Peritonitis
- PubMed – Efficacy and safety of GS-441524 for treatment of naturally occurring FIP
- PubMed – 42 vs 84 dni doustnej terapii GS-441524
Artykuł ma charakter informacyjny i nie zastępuje badania, diagnozy ani zaleceń lekarza weterynarii.